ارگونومی یا فاکتور های انسانی ، علمی ست که با درک تعامل میان انسان و عناصر یک سیستم و بکارگیری نظریه ها ، اصول ، داده ها و روش های اجرایی سعی در طراحی سیستم و رفتار های انسانی بمنظور افزایش رفاه انسان و افزایش کارایی سیستم دارد .

علم ارگونومی با گرد هم آوردن علوم دیگر مثل آناتومی ، فیزیولوژی ، روان شناسی ، مهندسی و آمار در تلاش است با تکمیل نقاط قوت مردم و افزایش توانایی افراد ، از بروز آسیب های فیزیکی جلوگیری کند.

در یک تعریف ساده میتوان گفت :

ارگونومی به دنبال این است که چگونه محصولی طراحی کند که افراد برای استفاده از آن در یک سیستم یا محیط کار متحمل ضرر و زیان جسمی نشوند .در واقع ارگونومی به هماهنگی ابزار با نیاز های افراد ، توانایی و محدودیت آنها تمرکز دارد.

ارگونومی یک رشته سیستم گراست که در حال حاضر در تمام جنبه های فعالیتی انسان گسترش دارد .متخصصان ارگونومی باید درک .وسیعی از گستره رشته های دیگر داشته باشند چرا که ارگونومی یک رویکرد کلی نگر است که در آن باید ملاحضات مرتبط فیزیکی ، شناختی ، اجتماعی ، سازمانی ، زیست محیطی و دیگر عناصر در نظر گرفته شود و در رویکرد ها مد نظر قرار بگیرد.

در مطلب ارائه شده سعی داریم با بیان یک فعالیت متداول که همه با آن سروکار دارند اهمیت علم ارگونومی را در زندگی و فعالیت های روزمره نشان دهیم…

 

 

  • ارگونومی در کار با کامپیوتر

طی چند سال اخیر تولید کنندگان کامپیوتر و تجهیزات مرتبط با آن به طراحی ارگونومیک محصولات خود توجه زیادی نشان داده اند. تولید کنندگان تجهیزات و وسایل کامپیوتر (مانند صفحه کلید، ماوس، میز و صندلی و… ) اکنون سعی می کنند تا محصولات را مطابق با اصول ارگونومی طراحی و تولید کنند. رعایت اصول ارگونومی سبب کاهش ضایعات چشم، سردرد ، کمر درد و فشار در نواحی مچ دست ، شانه و گردن در اپراتورهای کامپیوتر خواهد شد.1263747_905

  • ویژگیهای یک محیط کاری مناسب برای کاربران کامپیوتر:

۱ـ وجود سیستم تهویه مطبوع

۲ـ نور کافی و مناسب

۳ـ استفاده از میز مخصوص که دارای عرض و ارتفاع استاندارد باشد.

۴ـ استفاده از صندلی ارگونومیک با قابلیت تنظیم ارتفاع.

۵ـ استفاده از زیرپایی برای قرار گیری مناسب و راحت پاها.

  • با وجود رعایت نکات فوق، باز هم امکان بروز بیماریهای خاص برای اپراتور وجود دارد کم تحرکی هنگام کار با کامپیوتر ، چشم دوختن در مدت طولانی به صفحه مانیتور و حرکات یکنواخت و تکراری مچ دست ، ممکن است سبب بروز انواع عوارض شوند.برای پیشگیری از این عوارض نکات ساده و مهم زیر را هنگام کار با کامپیوتر:رعایت کنید

۱ـ به تناوب از پشت میز کامپیوتر برخاسته، و با نرمشهای خیلی ساده، گردن ، بازو ، مچ دست و پاها را حرکت دهید.

۲ـ صفحه مانیتور (صفحه نمایش) را طوری تنظیم کنید تا ستون فقرات شما به صورت مستقیم قرار گرفته و چشمان شما با قسمت بالایی صفحه نمایش در یک خط مستقیم قرار گیرند. این وضعیت برای چشمان شما راحتی بیشتری به همراه خواهد داشت.

۳- فاصله صفحه مانیتور تا چشمان شما باید بین ۵۰ تا ۶۰ سانتی متر باشد.

۴- بعد از هر ۲۰ دقیقه کار به اشیائی که در فاصله ۲۰فوتی قرار دارند ، به مدت ۲۰ ثانیه چشم بدوزید.

۵- ارتفاع میز کامپیوتر باید بین ۶۶ تا ۷۱ سانتی متر باشد.

۶- ترجیحاً از یک زیر پایی استفاده نمایید و پاها را روی آن قرار دهید. این وسیله به راحت بودن وضعیت پاهای شما کمک می کند.

۷- میز کار را طوری قرار دهید که روشنایی لامپ های سقف در طرفین قرار گیرد و از قرار دادن میز در محلی که نور لامپ مستقیماً در برابر شما باشد خودداری شود. در استفاده از روشنایی طبیعی نیز نباید صفحه مانیتور در برابر پنجره قرار گیرد.

۸- سطح صفحه کلید، تقریباً هم ارتفاع با دسته صندلی و آرنج باشد و مچ ها به طور عادی روی صفحه کلید ها قرار گیرد، به طوری که هنگام کار، ساعدها تقریباً موازی با افق قرار گرفته و زاویه بین مچ دست و ساعد، ۵ تا ۱۰ درجه باشد.

۹- روشنایی محل کار باید مخلوطی از نورسفید و زرد بوده (ترجیحاً از لامپ مهتابی استفاده شود) و شدت آن درحدود ۳۰۰ لوکس باشد.

۱۰- برای به حداقل رساندن فشار بر روی گردن و کمر هنگام تایپ یک نوشته یا نامه ، استفاده از نگهدارنده های کاغذ برای قرار دادن نامه روی آن لازم است.

۱۱- برای اتاق کار، دمای ۲۳-۱۹ درجه سانتی گراد و رطوبت حدود ۵۰ درصد مناسب است.

۱۲- بهتر است با باز کردن درب و پنجره ها و یا تعبیه دستگاه تهویه ، هوای اتاق به طور مرتب تعویض شود.

  منبع :
ergonomics.org.uk - ergonomics.ucla.edu
  برچسب ها :



  نظرات